ΠΤΥΧΙΟ & ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΥ ΤΡΑΓΟΥΔΙΟΥ
Το 2022 θεσμοθετήθηκαν από το Υπουργείο Πολιτισμού οι προϋποθέσεις λειτουργίας των Σχολών Παραδοσιακής Μουσικής στα αναγνωρισμένα μουσικά εκπαιδευτήρια και η δυνατότητα χορήγησης επίσημων τίτλων σπουδών στην Ελληνική Παραδοσιακή Μουσική. Το σχετικό πρόγραμμα σπουδών καθορίζεται από την υπ’ αρ. 7275/2022 Κοινή Υπουργική Απόφαση, η οποία δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β΄ 77/17.01.2022.
Στο πλαίσιο της Σχολής Ψαλτριών, σε συνεργασία με το Ωδείο Κλασικής και Σύγχρονης Μουσικής, λειτουργεί πλήρης κύκλος σπουδών Ελληνικού Παραδοσιακού Τραγουδιού, με δυνατότητα απόκτησης Πτυχίου και Διπλώματος, σύμφωνα με τη διάρθρωση, τη διάρκεια φοίτησης, τη διδακτέα ύλη, τα υποχρεωτικά μαθήματα και την εξεταστική διαδικασία που προβλέπονται από το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Η εκπαίδευση αναπτύσσεται προοδευτικά, από την πρώτη συστηματική επαφή με το ελληνικό παραδοσιακό τραγούδι έως την προχωρημένη μελέτη διαφορετικών τοπικών και αστικών μουσικών παραδόσεων, της τροπικότητας, των ρυθμικών ιδιωμάτων, της λόγιας μουσικής της Κωνσταντινούπολης και συγγενών μουσικών παραδόσεων της Ανατολικής Μεσογείου. Παράλληλα με το κύριο μάθημα, ο σπουδαστής αποκτά θεωρητική, ιστορική και πρακτική κατάρτιση, ώστε η ερμηνεία του ρεπερτορίου να συνδέεται με τη βαθύτερη κατανόηση του μουσικού συστήματος και του πολιτισμικού περιβάλλοντος μέσα στο οποίο αυτό διαμορφώθηκε.
Πληροφορίες:
Τηλ.: +30 210 8022878, +30 210 8055507
ΠΟΣΟ ΔΙΑΡΚΟΥΝ ΟΙ ΣΠΟΥΔΕΣ;
Η πορεία των σπουδών οργανώνεται στις ακόλουθες τάξεις:
Προκαταρκτική: 1 έτος
Κατωτέρα: 2 έτη
Μέση: 3 έτη
Ανωτέρα: 2 έτη
Η ολοκλήρωση της Ανωτέρας τάξης οδηγεί στην πορεία προς το Πτυχίο Ελληνικού Παραδοσιακού Τραγουδιού. Η συνολική προβλεπόμενη φοίτηση από την Προκαταρκτική έως την ολοκλήρωση της Ανωτέρας είναι οκτώ έτη.
Για την απόκτηση Διπλώματος προβλέπονται δύο επιπλέον έτη σπουδών, με εμβάθυνση στα απαιτητικότερα αντικείμενα και στο προχωρημένο ρεπερτόριο της Ανωτέρας.
ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΕΣ ΜΟΥΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ;
Όχι. Η φοίτηση μπορεί να ξεκινήσει από την Προκαταρκτική τάξη χωρίς προηγούμενες μουσικές γνώσεις.
Όσοι διαθέτουν ήδη σχετική μουσική κατάρτιση μπορούν, μέσω κατατακτηρίων εξετάσεων, να ενταχθούν σε ανώτερη τάξη, ανάλογα με το επίπεδό τους και την επιτυχή εξέταση στην προβλεπόμενη ύλη.
ΠΩΣ ΕΞΕΛΙΣΣΕΤΑΙ Η ΥΛΗ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΥ ΤΡΑΓΟΥΔΙΟΥ;
Στην Προκαταρκτική πραγματοποιείται η πρώτη συστηματική επαφή με το παραδοσιακό τραγούδι, τις βασικές διαστηματικές και τροπικές έννοιες και τους απλούστερους ρυθμούς. Η ύλη περιλαμβάνει απλά και αντιπροσωπευτικά τραγούδια της ελληνικής δημοτικής παράδοσης.
Στην Κατωτέρα διευρύνεται σημαντικά το ρεπερτόριο και η γνώση των διατονικών και χρωματικών κλιμάκων, των ήχων και των τροπικών δομών. Η μελέτη περιλαμβάνει έργα της δημώδους και λαϊκής ελληνικής παράδοσης, καθώς και έργα της λόγιας μουσικής της Κωνσταντινούπολης, παράλληλα με συστηματικότερη ρυθμική κατάρτιση, ανάγνωση μουσικού κειμένου και καταγραφή εξ ακοής.
Στη Μέση η μελέτη επεκτείνεται σε ευρύτερο και απαιτητικότερο ρεπερτόριο από διαφορετικές περιοχές του Ελληνισμού, καθώς και σε έργα της λόγιας μουσικής της Κωνσταντινούπολης και συγγενών μουσικών παραδόσεων των Βαλκανίων και της Μέσης Ανατολής. Εισάγονται επίσης ο αυτοσχεδιασμός, η μεταφορά σε διαφορετικές τονικές βάσεις, σύνθετα ρυθμικά σχήματα, η εκ πρώτης όψεως ανάγνωση και η καταγραφή εξ ακοής.
Στην Ανωτέρα το ρεπερτόριο αποκτά αυξημένες ερμηνευτικές, ρυθμικές και τροπικές απαιτήσεις και καλύπτει διαφορετικές μουσικές παραδόσεις του Ελληνισμού. Παράλληλα με έργα της δημώδους και λαϊκής παράδοσης, μελετώνται έργα της λόγιας μουσικής της Κωνσταντινούπολης, συγγενών μουσικών παραδόσεων της Μεσογείου και σύγχρονων δημιουργών που συνδέονται με την έντεχνη παραδοσιακή μουσική. Η εκπαίδευση περιλαμβάνει επίσης προχωρημένη εργασία στον αυτοσχεδιασμό, στις μεταφορές, στην εκ πρώτης όψεως ανάγνωση, στην καταγραφή εξ ακοής και σε διαφορετικά ερμηνευτικά ύφη.
ΠΟΙΑ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΣΥΝΟΔΕΥΟΥΝ ΤΟ ΚΥΡΙΟ ΜΑΘΗΜΑ;
Παράλληλα με το Ελληνικό Παραδοσιακό Τραγούδι, το θεσμοθετημένο πρόγραμμα περιλαμβάνει υποχρεωτικά μαθήματα που συμπληρώνουν τη μουσική, θεωρητική και ιστορική κατάρτιση του σπουδαστή:
Θεωρία Ευρωπαϊκής Μουσικής γραφής και ανάγνωσης
Θεωρία Ελληνικής Μουσικής
Ειδικά Θέματα Θεωρίας Ελληνικής Μουσικής
Θεωρία Ρυθμών και στοιχειώδη συνοδεία με κρουστά
Αρμονική Συνοδεία
Βυζαντινή Μουσική
Ιστορία Ελληνικής Παραδοσιακής Μουσικής
Οργανολογία Ελληνικής Παραδοσιακής Μουσικής
Μορφολογία και Ποιητική της Ελληνικής Μουσικής
Μουσικά Σύνολα
Όργανο αναφοράς
Πολυφωνικό όργανο αρμονικής συνοδείας
Πρακτικό Διδασκαλείο
Η έκταση και η χρονική ένταξη των μαθημάτων αυτών διαφοροποιούνται ανάλογα με την τάξη και το επίπεδο σπουδών.
ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ Η ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ;
Η θεωρητική εκπαίδευση αναπτύσσεται προοδευτικά και περιλαμβάνει τη μουσική γραφή και ανάγνωση, τις κλίμακες, τα διαστήματα, τα γένη, τα τετράχορδα, τους ρυθμούς και τη μελέτη των ήχων και των τροπικών δομών της Ελληνικής Μουσικής.
Στα προχωρημένα επίπεδα η διδασκαλία περιλαμβάνει ειδικότερα θέματα θεωρίας και ανάλυσης. Για τα μη συγκερασμένα μουσικά συστήματα προβλέπεται εκτενής τροπική ανάλυση, ενώ στα συγκερασμένα όργανα με δυνατότητα αρμονικής συνοδείας αναπτύσσονται και αντικείμενα αρμονικής ανάλυσης.
ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΜΟΥΣΙΚΗ;
Η Βυζαντινή Μουσική διδάσκεται σε δύο τάξεις και περιλαμβάνει μουσική ανάγνωση, στοιχειώδη θεωρία και αντιπροσωπευτικό εκκλησιαστικό ρεπερτόριο.
Η διδασκαλία ξεκινά με βασικά τροπάρια και προσόμοια και με τη μελέτη του Ειρμολογικού μέλους στους διατονικούς ήχους και προχωρεί στο Ειρμολογικό μέλος των χρωματικών ήχων, καθώς και σε αντιπροσωπευτικό ρεπερτόριο Στιχηραρικού και Παπαδικού μέλους.
Το μάθημα εξετάζεται με ακρόαση. Οι ήδη πτυχιούχοι ή διπλωματούχοι Βυζαντινής Μουσικής απαλλάσσονται από την παρακολούθηση και τις εξετάσεις του συγκεκριμένου μαθήματος.
ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ Η ΙΣΤΟΡΙΑ, Η ΟΡΓΑΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ Η ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ;
Η Ιστορία Ελληνικής Παραδοσιακής Μουσικής εξετάζει την ιστορική εξέλιξη της ελληνικής μουσικής παράδοσης από την αρχαιοελληνική, βυζαντινή και μεταβυζαντινή περίοδο έως τη νεότερη εποχή, με αναφορές σε σημαντικές μουσικές προσωπικότητες, ρεπερτόρια, θεωρητικά συστήματα, σημειογραφίες, τεχνοτροπίες και μουσικά όργανα.
Η Οργανολογία Ελληνικής Παραδοσιακής Μουσικής εξετάζει τα όργανα της ελληνικής μουσικής παράδοσης, την κατασκευή, τη διάδοση, τις δυνατότητες και τη χρήση τους και περιλαμβάνει εκπαιδευτικές επισκέψεις και σεμινάρια σε οργανοποιείο.
Η Μορφολογία και Ποιητική της Ελληνικής Μουσικής προσεγγίζει μουσικά ιδιώματα και είδη του Ελληνισμού σε συνάρτηση με τα ποιητικά και λαογραφικά τους χαρακτηριστικά και εξετάζει βασικές αρχές δομής και μελοποιίας.
Τα συγκεκριμένα θεωρητικά μαθήματα εξετάζονται γραπτώς.
ΤΙ ΙΣΧΥΕΙ ΓΙΑ ΤΑ ΜΟΥΣΙΚΑ ΣΥΝΟΛΑ;
Η συμμετοχή στα Μουσικά Σύνολα αποτελεί οργανικό μέρος της εκπαίδευσης και αναπτύσσεται σε επτά τάξεις. Η διδασκαλία εξελίσσεται από τη χορωδιακή εκμάθηση απλούστερου ρεπερτορίου και ρυθμών έως τη συμμετοχή σε χορωδιακά, οργανικά και μεικτά σύνολα, καθώς και στην οργάνωση και τον συντονισμό μουσικών σχημάτων.
Στο πλαίσιο των Μουσικών Συνόλων περιλαμβάνεται και η γνωριμία με τον Ελληνικό Παραδοσιακό Χορό, σε σύνδεση με τα κυριότερα ρυθμικά σχήματα του αντίστοιχου μουσικού ρεπερτορίου.
Στα Μουσικά Σύνολα δεν προβλέπονται εξετάσεις. Απαιτείται, ωστόσο, παρουσία τουλάχιστον στο 80% των διδακτικών ωρών κάθε έτους και συμμετοχή σε τουλάχιστον δύο δημόσιες εκδηλώσεις ανά διδακτικό έτος.
ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ Η ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ;
Κατά τη διάρκεια της φοίτησης πραγματοποιούνται προαγωγικές εξετάσεις, σύμφωνα με την ύλη και τις απαιτήσεις κάθε τάξης.
Η εξεταστέα ύλη εξελίσσεται παράλληλα με το επίπεδο του σπουδαστή, από απλούστερο παραδοσιακό ρεπερτόριο στα πρώτα έτη έως απαιτητικότερα έργα διαφορετικών ήχων, λόγιο κωνσταντινουπολίτικο ρεπερτόριο, αυτοσχεδιασμό, μεταφορές, καταγραφή εξ ακοής και εκ πρώτης όψεως ανάγνωση στα ανώτερα επίπεδα.
ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΟΙ ΠΤΥΧΙΑΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ;
Οι πτυχιακές εξετάσεις περιλαμβάνουν πρόγραμμα διάρκειας περίπου 40 λεπτών, το οποίο καλύπτει ευρύ φάσμα της προβλεπόμενης ύλης και των ήχων.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει:
δέκα έργα της δημώδους και λαϊκής ελληνικής παράδοσης, μεταξύ των οποίων έργα αυξημένων τροπικών και ερμηνευτικών απαιτήσεων,
τέσσερα έργα της λόγιας μουσικής της Κωνσταντινούπολης ή συγγενών μουσικών παραδόσεων της Μεσογείου,
εισαγωγικούς αυτοσχεδιασμούς,
απόδοση μέρους του ρεπερτορίου από διαφορετική τονική βάση,
εκτέλεση άγνωστου έργου αντίστοιχης δυσκολίας εκ πρώτης όψεως (prima vista).
ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΟΙ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ;
Οι διπλωματικές εξετάσεις περιλαμβάνουν πρόγραμμα διάρκειας περίπου 50 λεπτών, με αυξημένες ερμηνευτικές και θεωρητικές απαιτήσεις. Η από μνήμης απόδοση των έργων είναι υποχρεωτική.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει:
δώδεκα έργα της ελληνικής δημώδους και λαϊκής παράδοσης,
έξι έργα της λόγιας μουσικής της Κωνσταντινούπολης ή άλλων μουσικών παραδόσεων της Μεσογείου,
άρρυθμους και έρρυθμους αυτοσχεδιασμούς,
συνδυασμούς ήχων,
έργο σύγχρονου συνθέτη,
μεταφορά μέρους του ρεπερτορίου σε διαφορετικές τονικές βάσεις,
εκ πρώτης όψεως ανάγνωση,
παρουσίαση μικρού ρεπερτορίου συγκεκριμένης θεματικής ενότητας.
ΠΩΣ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΟΙ ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ, ΠΤΥΧΙΑΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ;
Οι κατατακτήριες, πτυχιακές και διπλωματικές εξετάσεις πραγματοποιούνται ενώπιον εξεταστικών επιτροπών που συγκροτούνται σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διαδικασίες του Υπουργείου Πολιτισμού.
ΠΟΤΕ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΓΓΡΑΦΕΣ;
Οι εγγραφές πραγματοποιούνται δύο φορές τον χρόνο, τον Σεπτέμβριο και τον Ιανουάριο, και η φοίτηση ξεκινά με την εγγραφή του σπουδαστή.
ΠΟΤΕ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΟΙ ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ;
Οι κατατακτήριες εξετάσεις πραγματοποιούνται κάθε Οκτώβριο και απευθύνονται σε όσους διαθέτουν προηγούμενη μουσική κατάρτιση και επιθυμούν να ενταχθούν σε τάξη ανώτερη της Προκαταρκτικής.